Blog edukacyjny dla dzieci z materiałami do przedszkola i szkoły. Zamów spersonalizowane karty pracy, dyplomy, plansze i inne pomoce dydaktyczne tworzone według Twoich potrzeb.
piątek, 27 lutego 2026
Długość dnia
☀️ Długość Dnia
Wędrówka Słońca po niebie w różnych porach roku — Kraków/Warszawa
Dobowy rozkład światła · Warszawa
🌅
5.30
Wschód
21 marca
Równonoc wiosenna
🌇
18.00
Zachód
12,5
godziny
Długość dnia · Warszawa
11,5
godziny
Długość nocy · Warszawa
~40°
nad horyzontem
Górowanie Słońca · Kraków
⬆️
Dokładnie na Wschodzie
Wschód Słońca
⬆️
Dokładnie na Zachodzie
Zachód Słońca
21 marca — równonoc wiosenna. Słońce wschodzi dokładnie na wschodzie i zachodzi dokładnie na zachodzie.
Obie półkule Ziemi są jednakowo oświetlone — promienie słoneczne padają pod kątem prostym na równik.
Słońce góruje na wysokości ~40° (wzór: 90° − φ, dla Krakowa φ ≈ 50°). Dzień i noc trwają po 12 godzin. Od tego dnia dni szybko się wydłużają.
Dobowy rozkład światła · Warszawa
🌅
4.00
Wschód
22 czerwca
Przesilenie letnie
🌇
21.00
Zachód
17
godzin
Długość dnia · Warszawa
7
godzin
Długość nocy · Warszawa
~63,5°
nad horyzontem
Górowanie Słońca · Kraków
↗️
Północny Wschód
Wschód Słońca
↖️
Północny Zachód
Zachód Słońca
22 czerwca — przesilenie letnie. To najdłuższy dzień w roku na półkuli północnej, a najkrószty na półkuli południowej! Słońce zatacza najdłuższy łuk nad widnokręgiem i góruje najwyżej — na wysokości ~63,5° (w Krakowie) (wzór: 90° − φ + 23,5°).
Wschodzi na północnym wschodzie, zachodzi na północnym zachodzie. Na północ od koła podbiegunowego trwa dzień polarny — Słońce w ogóle nie zachodzi. Trwa on na biegunie północnym pół roku. W tym samym czasie na południe od koła podbiegunowego południowego trwa noc polarna - Słońce w ogóle nie wschodzi.
Dobowy rozkład światła · Warszawa
🌅
6.30
Wschód
23 września
Równonoc jesienna
🌇
18.30
Zachód
12
godzin
Długość dnia · Warszawa
12
godzin
Długość nocy · Warszawa
~40°
nad horyzontem
Górowanie Słońca · Kraków
⬆️
Dokładnie na Wschodzie
Wschód Słońca
⬆️
Dokładnie na Zachodzie
Zachód Słońca
23 września — równonoc jesienna. Podobnie jak wiosną, Słońce wschodzi dokładnie na wschodzie i zachodzi dokładnie na zachodzie.
Obie półkule są jednakowo oświetlone (dzień i noc trwają wszedzie po 12 godzin), Słońce góruje na tej samej wysokości co wiosną — ~40°. Od tego dnia noce szybko się wydłużają,
a dni stają się coraz krótsze i chłodniejsze.
Dobowy rozkład światła · Warszawa
🌅
8.00
Wschód
22 grudnia
Przesilenie zimowe
🌇
15.30
Zachód
7,5
godziny
Długość dnia · Warszawa
16,5
godziny
Długość nocy · Warszawa
~16,5°
nad horyzontem
Górowanie Słońca · Kraków
↘️
Południowy Wschód
Wschód Słońca
↙️
Południowy Zachód
Zachód Słońca
22 grudnia — przesilenie zimowe. To najkrótszy dzień w roku na półkuli północnej i najdłuższy dzień w roku na półkuli południowej. W Polsce trwa ok. 7 godzin! Słońce zatacza najkrótszy, najniższy łuk i góruje zaledwie na ~16,5° (w Krakowie) nad horyzontem (wzór: 90° − φ − 23,5°).
Wschodzi na południowym wschodzie, zachodzi na południowym zachodzie.
Od tego dnia - dni powoli zaczynają się wydłużać. Lepiej oświetlona jest wtedy półkula południowa. Na biegunie północnym trwa noc polarna, a wokół bieguna południowego - dzień polarny. Zarówno noc polarna jak i dzień polarny panują przez pół roku!
Porównanie długości dnia w Warszawie
☀️ Lato 22 czerwca
17 godz.
4.00-21.00
🌸 Wiosna 21 marca
12,5 godz.
5.30-18.00
🍂 Jesień 23 września
12 godz.
6.30-18.30
❄️ Zima 22 grudnia
7,5 godz.
8.00-15.30
Kierunki wschodu i zachodu Słońca
🧭
Wschód Słońca
☀️ Lato: płn. wschód 🌸 Wiosna: wschód 🍂 Jesień: wschód ❄️ Zima: płd. wschód
🌅
Zachód Słońca
☀️ Lato: płn. zachód 🌸 Wiosna: zachód 🍂 Jesień: zachód ❄️ Zima: płd. zachód
💡 Dlaczego zmienia się długość dnia?
Już w XVI wieku Mikołaj Kopernik wysnuł teorię heliocentryczną — zgodnie z nią Ziemia i pozostałe planety poruszają się wokół Słońca („wstrzymał Słońce, ruszył Ziemię"). Ruch, który Ziemia wykonuje wokół Słońca, nazywamy ruchem obiegowym.
Pełny obieg trwa 365 dni, 5 godzin, 48 minut i 42 sekundy — czyli o prawie 6 godzin więcej niż rok kalendarzowy. Co 4 lata te godziny tworzą dodatkową dobę i powstaje rok przestępny (366 dni, luty ma wtedy 29 dni).
Ziemia porusza się po eliptycznej orbicie w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara. Jej oś obrotu jest stale nachylona do płaszczyzny orbity pod kątem 66°34'. Właśnie to nachylenie sprawia, że oświetlenie Ziemi zmienia się w ciągu roku. Oś ziemska ma zawsze stały kierunek do Gwiazdy Polarnej.
Kąt wysokości Słońca nad horyzontem w poszczególnych regionach globu jest inny. Jego wartość zmienia się od 0° do 90°. Słońce góruje w zenicie (dokładnie pionowo nad głową obserwatora) wyłącznie między zwrotnikiem Raka na półkuli północnej a zwrotnikiem Koziorożca na półkuli południowej. Podstawowym następstwem ruchu obiegowego jest cykliczna zmiana pór roku i długości dnia — jedynym wyjątkiem jest równik, gdzie dzień i noc trwają zawsze po 12 godzin.
Następstwa ruchu obiegowego Ziemi
🔄 zmiana oświetlenia Ziemi w ciągu roku
🌸 występowanie astronomicznych pór roku
🧭 zmiana miejsca wschodu i zachodu Słońca na widnokręgu
📐 zmiana wysokości górowania Słońca nad horyzontem
⏱️ zmiana długości trwania dnia i nocy
📖 Słowniczek pojęć
Górowanie— moment w ciągu dnia, kiedy Słońce znajduje się najwyżej nad horyzontem.
Widnokrąg— linia pozornego styku nieba z powierzchnią ziemi lub morza.
Przesilenia i równonoce— mogą występować dzień lub dwa dni wcześniej niż podane daty.
Dzień polarny— okres, w którym Słońce nie zachodzi przez co najmniej 24 godziny.
Noc polarna— okres, w którym Słońce nie wschodzi przez co najmniej 24 godziny.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz